Từ năm 2020 đến nay, tỉnh Phú Thọ đã chủ động trong công tác hỗ trợ thúc đẩy tiêu thụ và xuất khẩu nông sản. Trong giai đoạn năm 2020-2025, toàn tỉnh đã xuất khẩu được 6 sản phẩm trồng trọt (mía cấp đông, ớt tươi, ớt muối chua, quả chuối tươi, quả bưởi tươi, sả, măng…), trong đó sản phẩm quả bưởi tươi đã xuất khẩu với khối lượng trên 300 tấn sang thị trường các nước như Hoa Kỳ, EU, Vương Quốc Anh. Nhằm tăng cường hơn nữa việc xuất khẩu nông sản, mở rộng thị trường xuất khẩu sang các nước trên thế giới, đồng thời đẩy mạnh tiêu thụ nông sản trong nước, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã thường xuyên kịp thời cập nhật thông tin yêu cầu KDTV, ATTP để hướng dẫn nông dân và cơ sở sản xuất trồng trọt thực hiện nghiêm các quy định về duy trì mã số vùng trồng, đảm bảo các điều kiện xuất khẩu, KDTV, ATTP theo quy định của nước Việt Nam và nước nhập khẩu.       

Cán bộ Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tuyên truyền, hướng dẫn nông dân phưởng Kỳ Sơn về yêu cầu cấp MSVT xuất khẩu bưởi sang thị trường Úc

Ngay sau khi quả bưởi tươi của Việt Nam được chính thức công bố xuất khẩu sang Úc vào năm 2025, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã phối hợp với các địa phương, vùng trồng rà soát các điều kiện đáp ứng yêu cầu cấp mã số vùng trồng xuất khẩu bưởi sang Úc, đến nay trên địa bàn tỉnh đã cấp được 02 mã số vùng trồng xuất khẩu bưởi sang Úc với diện tích 40 ha, đến tháng 3/2026 trên địa bàn tỉnh Phú Thọ có 109 mã số vùng trồng xuất khẩu với tổng diện tích 976 ha. 

Để kịp thời triển khai hướng dẫn về yêu cầu xuất khẩu quả bưởi sang Úc, thực hiện tốt công văn số 725/TTTV-HTQT ngày 06/3/2026 của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật về việc gửi tài liệu kỹ thuật phục vụ kiểm tra vùng trồng, cơ sở đóng gói bưởi xuất khẩu sang Úc, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã ban hành văn bản hướng dẫn số 309/TTBVTV-KDTV ngày 25/3/2026 về việc thông tin tài liệu các biện pháp kỹ thuật đáp ứng yêu cầu xuất khẩu bưởi sang Australia (Úc) kèm theo tài liệu Thông tin về biện pháp kỹ thuật đáp ứng yêu cầu xuất khẩu quả bưởi (Citrus maxima) sang thị trường Australia, trong đó lưu ý một các nội dung:

Đối với vùng trồng, đăng ký và cấp mã số vùng trồng và quản lý mã số vùng trồng được thực hiện theo trình tự, thủ tục tại các văn bản hiện hành; Không phát hiện Rầy chổng cánh (ACP) và bệnh loét cam quýt (Citrus canker) tại thời điểm đề nghị cấp mã; thực hiện chương trình giám sát dịch hại đối với Rầy chổng cánh (ACP) và bệnh loét cam quýt (Citrus canker), sâu vẽ bùa (Citrus leafminer).

Vùng trồng bưởi thuộc HTX NN Đại Đồng - Yên Trị được cấp mã số vùng trồng xuất khẩu sang Úc 

Nguồn gốc và chất lượng vật liệu trồng mới, cây giống và vật liệu nhân giống phải được kiểm tra bởi đơn vị phòng thí nghiệm giám định sinh vật gây hại (SVGH) độc lập có phương pháp phù hợp để bảo đảm tuân thủ các yêu cầu về sản xuất cây giống sạch bệnh theo yêu cầu của OWP; thực hiện lấy mẫu và xét nghiệm độc lập, chứng minh tình trạng không nhiễm đối tượng dịch hại kiểm dịch (ACP, Citrus canker) trước khi cấp mã hoặc khi giám sát định kỳ; thực hiện lấy mẫu và xét nghiệm độc lập chứng minh tình trạng không nhiễm đối tượng dịch hại kiểm dịch (ACP, Citrus canker) trước khi cấp mã hoặc khi giám sát định kỳ; duy trì và giám sát sau cấp mã số, thực hiện việc giám sát SVGH định kỳ theo chương trình (tối thiểu 1 lần/tháng giai đoạn không có quả, 2 lần/tháng giai đoạn có quả); vệ sinh và kiểm soát di chuyển, con người, phương tiện, máy móc, thiết bị và dụng cụ, bao gồm cả thùng chứa dùng cho thu hoạch và vận chuyển, phải được làm sạch và khử trùng trước khi bắt đầu thu hoạch và trước mỗi lần di chuyển ra vào vườn. Chỉ thu hoạch quả từ vùng trồng đã đăng ký và không có phát hiện ACP hoặc Citrus canker trong giám sát. Thu hoạch quả không bị hư hại, không có triệu chứng bệnh hoặc khuyết tật nghiêm trọng, không được thu quả rụng dưới đất; mỗi vùng trồng phải lưu trữ hồ sơ, đảm bảo truy xuất nguồn gốc theo đúng quy định; giám sát vùng trồng hàng năm, vùng trồng sẽ phải chịu sự giám sát định kỳ của cơ quan chuyên ngành về trồng trọt và bảo vệ thực vật tại địa phương. 

Đối với cơ sở đóng gói, cơ sở đáp ứng đủ các yêu cầu và được cấp mã số cơ sở đóng gói bưởi đi Úc theo quy định; chỉ tiếp nhận quả ở vườn có mã số vùng trồng hợp lệ, kèm theo phiếu giao nhận nguyên liệu ghi thông tin tối thiểu gồm mã vùng, khối lượng, thời gian tiếp nhận, tên và chữ ký người đại diện vùng trồng. Loại bỏ ngay các quả có vết loét (Citrus canker), vết chích hút, vết dập, hoặc có côn trùng sống; quản lý SVGH bằng biện pháp cơ lý trong nhà đóng gói, cơ sở cần loại bỏ trứng, ấu trùng hoặc côn trùng sống (bọ trĩ, rệp sáp, rệp vảy, nhện đỏ, ACP trưởng thành) còn sót lại trên bề mặt quả trước khi đóng gói bằng các biện pháp như rửa và chải cơ học, thổi khí nén, lọc và thu gom rác, vỏ, xác côn trùng, bảo quản trong kho kín ở nhiệt độ phù hợp nhằm ức chế hoạt động của bọ trĩ, rệp, nhện; làm khô, phân loại và phủ sáp, sử dụng gió lạnh hoặc quạt gió ≤ 35°C, không phơi nắng; loại bỏ quả hư hỏng, chia theo kích cỡ đồng đều, chỉ sử dụng loại sáp dành cho thực phẩm (ví dụ: carnauba, shellac hoặc tương đương), phủ lớp mỏng, đều; ghi chép loại sáp, ngày, người thao tác vào nhật ký; đóng gói, dán nhãn và lưu kho; bao bì (thùng carton) kín hoặc có lỗ thông hơi được bịt bằng lưới/ màng lọc có kích thước ≤ 1,6 mm; nhãn ghi đầy đủ “Pomelo – Product of Viet Nam”, mã vùng trồng, mã cơ sở đóng gói, mã chiếu xạ (TIN), mã nhà máy xử lý (TFC), ngày xử lý, số lô; bảo quản hàng trong khu vực “chống côn trùng”, có bẫy dính và đèn UV; thời gian lưu kho không quá 05 ngày trước khi chiếu xạ. Cơ sở thiết lập sơ đồ kho lưu, ghi rõ vị trí từng lô, mã vùng và thời gian xử lý; khu tiếp nhận phải tách biệt vật lý với khu xử lý và kho thành phẩm; cơ sở cần có bộ hồ sơ lưu trữ đầy đủ thông tin theo đúng quy định; thời gian Hồ sơ lưu tối thiểu 02 năm dưới dạng giấy hoặc điện tử; hàng năm, cơ sở tổ chức giám sát nội bộ và chịu sự giám sát định kỳ của cơ quan chuyên ngành về trồng trọt và bảo vệ thực vật tại địa phương. 

Định kỳ 6 tháng/lần cơ sở đánh giá mức độ giảm nhiễm SVGH so với trước khi bổ sung biện pháp cơ học, lý học; nếu vẫn còn phát hiện tái nhiễm SVGH cần rà soát bổ sung thêm biện pháp khác theo quy định.

Bảo Trang, Thanh Nga 

Trạm Kiểm dịch thực vật nội địa Hòa Bình