Phú Thọ là tỉnh trung
du miền núi có diện tích đất nông nghiệp khá lớn (282.178 ha), trong đó diện tích đất đồi rừng là 178,732 ha. Đây
là điều kiện thuận lợi để phát triển chăn nuôi trâu, bò. Để phát huy thế mạnh
đó từ nhiều năm nay tỉnh Phú Thọ đã có những chủ
trương, chính sách thích hợp nhằm đẩy nhanh tốc độ phát triển đàn bò cả về số
lượng và chất lượng, đặc
biệt đối với một số huyện trọng điểm được quy hoạch và ưu tiên phát triển như Thanh
Sơn, Tam Nông, Thanh Thủy, Cẩm Khê....Qua quá trình đầu tư phát triển, từ năm
2006 tỷ lệ bò lai của toàn tỉnh là 15 %, đến năm 2015 tỷ lệ bò lai là trên 70%; Như vậy,
chất lượng đàn bò thịt
đã được cải thiện đáng kể, đây là cơ hội để phát triển nghề sản xuất mới
"Nuôi vỗ béo bò thịt". Tuy nhiên, trên thực tế bà con nông dân chăn
nuôi chủ yếu theo phương pháp chăn thả tự do, tận
dụng phế phụ phẩm nông nghiệp như: thân cây ngô, rơm, rạ... là chính nên bò chậm
lớn, thời gian nuôi kéo dài, chất lượng thịt thấp, hiệu quả kinh tế chưa cao,
không phát huy hết tiềm năng sẵn có của địa phương.
Năm 2016, được sự hỗ
trợ của Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, Trung tâm Khuyến nông Phú Thọ triển
khai mô hình "Vỗ béo bò thịt trong nông hộ" tại xã Tề Lễ và xã Thanh
Uyên, huyện Tam Nông với quy mô 330 con bò vỗ béo trong 100 hộ nông dân.
Để mô hình triển khai
có hiệu quả, Trung tâm Khuyến nông phối hợp với Trạm Khuyến nông huyện Tam
Nông, Ủy ban nhân dân xã Tề Lễ và xã Thanh Uyên tiến hành kiểm tra thực địa, chọn
hộ có đủ điều kiện tham gia nuôi vỗ béo bò. Đồng thời tổ chức lớp tập huấn
trang bị những kiến thức cơ bản cho bà con nông dân thực hiện mô hình. Thông
qua lớp tập huấn các hộ đã nắm được quy trình vỗ béo bò thịt và lợi ích của việc
nuôi bò vỗ béo. Từ đó, các hộ dân quan tâm, nhiệt tình hưởng ứng xây dựng mô
hình.
Việc lựa chọn đối tượng bò đưa vào vỗ
béo sẽ quyết định đến hiệu quả kinh tế của mô hình. Đối tượng bò tham gia vỗ
béo là những con bò đực, bò cái già không sử dụng để cày kéo, vắt sữa, sinh sản;
những bò gầy do thiếu dinh dưỡng hoặc bê đực. Trung tâm đã lựa chọn được 330
con bò tham gia vỗ béo, có trọng lượng trung bình ban đầu 241kg/con (trong đó
có 195 bò cái già, 43 bò đực, 92 bê đực) và tẩy các loại ký sinh trùng (Sán lá
gan, giun tròn, ngoại ký sinh trùng) cho bò trước khi nuôi vỗ béo. Tháng 4 năm
2016 đàn bò trong mô hình bắt đầu được nuôi theo quy trình vỗ béo, lượng thức ăn thô xanh sử dụng cho bò 25 - 30
kg/con/ngày kết hợp với thức ăn tinh 3 kg/con/ngày; nuôi nhốt bò tại chuồng,
cung cấp đầy đủ nước sạch để nâng cao hiệu quả vỗ béo bò.
Trong
quá trình triển khai mô hình, cán bộ kỹ thuật Trung tâm Khuyến nông phối hợp chặt
chẽ với cán bộ chỉ đạo tại địa phương thường xuyên kiểm tra, hướng dẫn các hộ
nông dân thực hiện đúng theo quy trình nuôi vỗ béo. Đây là một yếu tố quan trọng
giúp cho sự thành công của mô hình.
Kết
quả sau 3 tháng theo dõi mô hình cho thấy, bò tăng trọng bình quân 760
g/con/ngày tương đương với 22,8 kg/con/tháng. Cụ thể,
bò đực có trọng lượng ban đầu trên 270 kg cho tăng trọng cao nhất đạt tăng trọng
789,00 g/con/ngày; Bò cái già loại thải tăng trọng 760,00 g/con/ngày, cao hơn
so với bê đực trọng lượng cơ thể dưới 220kg tăng trọng 746,00 g/con/ngày. Theo giá bán
bò tại địa phương sau khi trừ chi phí mỗi
con bò vỗ béo cho thu lãi trên 1 triệu đồng/tháng; như vậy mô hình cho thu lãi
trên 990 triệu đồng cho 100 hộ dân tham gia.
Bà Nguyễn Thị Huyền, khu 7 xã Tề Lễ là một trong những hộ tham gia mô
hình cho biết: Trước đây tôi vẫn nuôi bò lấy thịt nhưng chủ yếu chăn thả tự do,
vừa tốn thời gian lại không nuôi được nhiều, bò chỉ tăng trọng được 10-12
kg/con/tháng. Từ khi được
tham gia mô hình, thông qua lớp tập huấn của Trung tâm Khuyến nông tôi đã nhận
biết được tác dụng của việc tẩy ký sinh trùng
cho bò trước khi đưa vào nuôi vỗ béo, quy trình nuôi vỗ béo bò để áp dụng, biết
cách đo trọng lượng và tính khối lượng tăng trọng của bò. Gia đình bà nuôi 15
con bò vỗ béo, sau khi theo dõi trọng lượng bò hàng tháng cho thấy trọng lượng
bò tăng cao hơn hẳn bò bà nuôi theo phương pháp truyền thống. Thực hiện theo
quy trình vỗ béo, mỗi tháng cho thu nhập từ 14-15 triệu đồng.
Từ kết
quả mô hình cho thấy "Vỗ béo bò thịt"
đơn giản, dễ làm, bò tăng trọng nhanh
trong thời gian ngắn, chất lượng thịt và tỷ lệ thịt xẻ
cao hơn (thịt mềm, thơm nên giá bán cao. Đây là biện pháp kỹ thuật vừa nâng cao giá trị sản phẩm vừa mang lại hiệu
quả kinh tế cho người nông dân. Căn cứ kết quả triển khai mô hình để các cấp
chính quyền đánh giá, chỉ đạo nhân rộng giúp bà con nông dân quanh vùng học hỏi,
áp dụng. Mô hình đã góp phần thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về chuyển
dịch cơ cấu sản xuất nông lâm nghiệp, xóa đói giảm
nghèo, ổn định xã hội, xây dựng nông thôn mới.
Lê Thị Kim Dung - TTKN
