Dưới sự chủ trì của Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên, Hội nghị đã có sự tham gia đầy đủ của đại diện UBND, Sở TN&MT, Sở Xây dựng, Sở Tư pháp, Sở Tài chính các địa phương từ Hà Tĩnh trở ra, đại diện một số Ngân hàng quốc tế... nhằm phản ánh vướng mắc thực tế, góp ý kiến sửa đổi một số điều để Luật Đất đai 2003 có bước phát triển mới về chất lượng, bảo đảm chặt chẽ về pháp lý.
13 ý kiến đóng góp tại Hội nghị đều thống nhất đánh giá Luật Đất đai sau bốn năm đi vào cuộc sống là đạo luật cực kỳ quan trọng, tác động tích cực đến mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội, tạo hành lang pháp lý để công tác quản lý đất đai đi vào nền nếp và có những bước tiến lớn.
Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên cho rằng đây là một Hội nghị rất quan trọng, đã được Bộ chỉ đạo và chuẩn bị với hy vọng, các đại biểu thảo luận, đặt ra các vấn đề cần giải quyết và đưa ra những kiến nghị khắc phục hạn chế, tạo thuận lợi cho công tác quản lý cũng như cho người sử dụng đất, góp phần đưa nền kinh tế lên một tầm cao mới.
Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất phải đảm bảo phát triển bền vững
Xung quanh vấn đề quy hoạch đất đai, nhiều ý kiến cho rằng với những phương pháp, cách làm và quy định của Luật trước đây, cần phải nghiên cứu kỹ và bổ sung ngay để quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất 2011-2020 kịp hoàn chỉnh. Nghĩa là phải đi trước một bước nếu không sẽ chậm, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên lưu ý. Cần tiếp tục trao đổi tiếp cận vấn đề quy hoạch đất ở nhiều góc độ. Song song với các quy hoạch "cổ truyền", nên chăng sẽ phải có những "quy hoạch đỏ", có thể xem là những "quy hoạch cứng", đảm bảo đất nông nghiệp cho an toàn lương thực, đất rừng đầu nguồn, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng...
Mặt khác, nếu chỉ tính quy hoạch đất đai ở từng tỉnh cũng sẽ không toàn diện. Nhiều đại biểu cho rằng, phải tính tới quy hoạch đất đai một cách khoa học dưới góc độ môi trường và phát triển bền vững. "Tiếp cận quy hoạch đất đai phải gắn với quy hoạch vùng, lãnh thổ chứ không thể làm phép cộng quy hoạch các huyện thành quy hoạch tỉnh và cộng quy hoạch các tỉnh thành quy hoạch Quốc gia. Không thể để tình trạng toàn bộ rác thải, khí thải của KCN tỉnh này đổ vào vùng đất của tỉnh bên. Nghĩa là quy hoạch đất đai phải có tính liên vùng, liên tỉnh hài hòa, giữa các KCN, khu đô thị, dịch vụ, có vậy mới đảm bảo phát triển bền vững", Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nhấn mạnh.
Về vấn đề này, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hà Tây Nguyễn Văn Hùng kiến nghị: Trong công tác chỉ đạo quy hoạch, chế tài quy định trong Luật phải rõ ràng hơn để có tính khả thi cao. Ông Hùng cho rằng: Quy hoạch sử dụng đất là vấn đề cốt lõi, nhưng bất cập hiện nay là, Luật Đất đai quy định quy hoạch đất đai của cấp dưới phải phù hợp với quy hoạch của cấp trên, "nhưng thực tế, họp hội đồng thẩm định quy hoạch lại họp từ trên xuống, trình hồ sơ quy hoạch lại từ dưới lên, thực tế là cấp xã không thể nắm được quy hoạch của cấp tỉnh, cấp huyện".
Khi việc định giá đất và bất động sản về đất đã giao Bộ Tài nguyên và Môi trường quản lý
Vấn đề giá đất, đền bù, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, tái định cư, chênh lệch địa tô... là cả một cụm vấn đề được các đại biểu rất quan tâm.
Luật quy định giá đất tính theo giá đang sử dụng. Nhưng nóng nhất hiện nay là giá đất làm đường đền bù cho dân thấp quá. Chênh lệch địa tô giữa giá đất làm KCN và nhà ở lớn. Phó Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa Nguyễn Lương Thắng cho rằng nếu Luật quy định đền bù theo giá thị trường áp dụng cho cả đất ở và đất nông nghiệp là chưa thỏa đáng. Theo đó, khi thu hồi đất nông nghiệp, kể cả đất trồng cây lâm nghiệp, đất muối, đất thủy sản, không thể bồi thường như giá thị trường vì Nhà nước khi giao đất loại này không thu tiền sử dụng đất. Tán thành ý kiến này, Phó Giám đốc Sở TN&M Thái Nguyên Nguyễn Hữu Hợp cũng cho rằng: nên thống nhất giá đền bù chung đối với đất nông nghiệp bị thu hồi, có thể chia theo vùng với các mức giá 50 - 40 - 30 nghìn đồng/m2 đối với vùng đồng bằng - trung du - miền núi.
Bài toán xử lý chênh lệch địa tô như thế nào sẽ phải bàn tiếp kỹ hơn. Theo Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên, tổ chức Trung tâm Phát triển quỹ đất nên được coi là "điểm huyệt" quan trọng để có thể giải quyết tối ưu vấn đề định giá và đền bù đất. Tới đây, Luật sẽ phải xác định rõ cơ chế hoạt động của Trung tâm nhằm điều phối chênh lệch địa tô...
Tuy nhiên, quy chế cấp đất, giao đất tới đây cũng phải tính tiếp, cả hệ thống chính trị cũng sẽ phải vào cuộc, ngăn chặn tình trạng có những doanh nghiệp "tay không bắt giặc", không có thực lực và không có vốn vẫn xin đất khiến quy hoạch treo kéo dài gây nhiều bức xúc cho dân.
Các ý kiến đề nghị Bộ TN&MT sớm thống nhất quản lý cấp một giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tài sản trên đất. "Điều này cần phải có lộ trình”, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nói.
Vấn đề được bàn thảo nhiều ở Hội nghị tại TP.HCM tuần qua cũng đã được đề cập tại Hội nghị này, đó là cơ chế quản lý và đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý Nhà nước về đất đai. Hiện, việc định giá đất và bất động sản từ đất, Chính phủ đã giao cho Bộ TN&MT quản lý. Khó khăn không ít nhưng nếu tổ chức tốt hiệu quả sẽ rất lớn.
"Có thể thấy hơi thở cuộc sống về đất đai đã được phản ánh tương đối đầy đủ tại Hội nghị này. Những ý kiến đóng góp từ các Hội nghị khu vực sẽ được tập hợp và sau khi hoàn thành dự thảo Luật Đất đai sửa đổi, những vấn đề sát sườn, cụ thể hơn sẽ được bàn tiếp. Bộ TN&MT rất mong nhận được những ý kiến phản biện để Luật Đất đai ngày càng hoàn thiện", Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nhấn mạnh.
13 ý kiến đóng góp tại Hội nghị đều thống nhất đánh giá Luật Đất đai sau bốn năm đi vào cuộc sống là đạo luật cực kỳ quan trọng, tác động tích cực đến mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội, tạo hành lang pháp lý để công tác quản lý đất đai đi vào nền nếp và có những bước tiến lớn.
Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên cho rằng đây là một Hội nghị rất quan trọng, đã được Bộ chỉ đạo và chuẩn bị với hy vọng, các đại biểu thảo luận, đặt ra các vấn đề cần giải quyết và đưa ra những kiến nghị khắc phục hạn chế, tạo thuận lợi cho công tác quản lý cũng như cho người sử dụng đất, góp phần đưa nền kinh tế lên một tầm cao mới.
Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất phải đảm bảo phát triển bền vững
Xung quanh vấn đề quy hoạch đất đai, nhiều ý kiến cho rằng với những phương pháp, cách làm và quy định của Luật trước đây, cần phải nghiên cứu kỹ và bổ sung ngay để quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất 2011-2020 kịp hoàn chỉnh. Nghĩa là phải đi trước một bước nếu không sẽ chậm, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên lưu ý. Cần tiếp tục trao đổi tiếp cận vấn đề quy hoạch đất ở nhiều góc độ. Song song với các quy hoạch "cổ truyền", nên chăng sẽ phải có những "quy hoạch đỏ", có thể xem là những "quy hoạch cứng", đảm bảo đất nông nghiệp cho an toàn lương thực, đất rừng đầu nguồn, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng...
Mặt khác, nếu chỉ tính quy hoạch đất đai ở từng tỉnh cũng sẽ không toàn diện. Nhiều đại biểu cho rằng, phải tính tới quy hoạch đất đai một cách khoa học dưới góc độ môi trường và phát triển bền vững. "Tiếp cận quy hoạch đất đai phải gắn với quy hoạch vùng, lãnh thổ chứ không thể làm phép cộng quy hoạch các huyện thành quy hoạch tỉnh và cộng quy hoạch các tỉnh thành quy hoạch Quốc gia. Không thể để tình trạng toàn bộ rác thải, khí thải của KCN tỉnh này đổ vào vùng đất của tỉnh bên. Nghĩa là quy hoạch đất đai phải có tính liên vùng, liên tỉnh hài hòa, giữa các KCN, khu đô thị, dịch vụ, có vậy mới đảm bảo phát triển bền vững", Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nhấn mạnh.
Về vấn đề này, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Hà Tây Nguyễn Văn Hùng kiến nghị: Trong công tác chỉ đạo quy hoạch, chế tài quy định trong Luật phải rõ ràng hơn để có tính khả thi cao. Ông Hùng cho rằng: Quy hoạch sử dụng đất là vấn đề cốt lõi, nhưng bất cập hiện nay là, Luật Đất đai quy định quy hoạch đất đai của cấp dưới phải phù hợp với quy hoạch của cấp trên, "nhưng thực tế, họp hội đồng thẩm định quy hoạch lại họp từ trên xuống, trình hồ sơ quy hoạch lại từ dưới lên, thực tế là cấp xã không thể nắm được quy hoạch của cấp tỉnh, cấp huyện".
Khi việc định giá đất và bất động sản về đất đã giao Bộ Tài nguyên và Môi trường quản lý
Vấn đề giá đất, đền bù, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, tái định cư, chênh lệch địa tô... là cả một cụm vấn đề được các đại biểu rất quan tâm.
Luật quy định giá đất tính theo giá đang sử dụng. Nhưng nóng nhất hiện nay là giá đất làm đường đền bù cho dân thấp quá. Chênh lệch địa tô giữa giá đất làm KCN và nhà ở lớn. Phó Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa Nguyễn Lương Thắng cho rằng nếu Luật quy định đền bù theo giá thị trường áp dụng cho cả đất ở và đất nông nghiệp là chưa thỏa đáng. Theo đó, khi thu hồi đất nông nghiệp, kể cả đất trồng cây lâm nghiệp, đất muối, đất thủy sản, không thể bồi thường như giá thị trường vì Nhà nước khi giao đất loại này không thu tiền sử dụng đất. Tán thành ý kiến này, Phó Giám đốc Sở TN&M Thái Nguyên Nguyễn Hữu Hợp cũng cho rằng: nên thống nhất giá đền bù chung đối với đất nông nghiệp bị thu hồi, có thể chia theo vùng với các mức giá 50 - 40 - 30 nghìn đồng/m2 đối với vùng đồng bằng - trung du - miền núi.
Bài toán xử lý chênh lệch địa tô như thế nào sẽ phải bàn tiếp kỹ hơn. Theo Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên, tổ chức Trung tâm Phát triển quỹ đất nên được coi là "điểm huyệt" quan trọng để có thể giải quyết tối ưu vấn đề định giá và đền bù đất. Tới đây, Luật sẽ phải xác định rõ cơ chế hoạt động của Trung tâm nhằm điều phối chênh lệch địa tô...
Tuy nhiên, quy chế cấp đất, giao đất tới đây cũng phải tính tiếp, cả hệ thống chính trị cũng sẽ phải vào cuộc, ngăn chặn tình trạng có những doanh nghiệp "tay không bắt giặc", không có thực lực và không có vốn vẫn xin đất khiến quy hoạch treo kéo dài gây nhiều bức xúc cho dân.
Các ý kiến đề nghị Bộ TN&MT sớm thống nhất quản lý cấp một giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tài sản trên đất. "Điều này cần phải có lộ trình”, Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nói.
Vấn đề được bàn thảo nhiều ở Hội nghị tại TP.HCM tuần qua cũng đã được đề cập tại Hội nghị này, đó là cơ chế quản lý và đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý Nhà nước về đất đai. Hiện, việc định giá đất và bất động sản từ đất, Chính phủ đã giao cho Bộ TN&MT quản lý. Khó khăn không ít nhưng nếu tổ chức tốt hiệu quả sẽ rất lớn.
"Có thể thấy hơi thở cuộc sống về đất đai đã được phản ánh tương đối đầy đủ tại Hội nghị này. Những ý kiến đóng góp từ các Hội nghị khu vực sẽ được tập hợp và sau khi hoàn thành dự thảo Luật Đất đai sửa đổi, những vấn đề sát sườn, cụ thể hơn sẽ được bàn tiếp. Bộ TN&MT rất mong nhận được những ý kiến phản biện để Luật Đất đai ngày càng hoàn thiện", Bộ trưởng Phạm Khôi Nguyên nhấn mạnh.
Tác giả bài viết: Thu Phương