Rừng là nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá, giữ vai trò quan trọng trong bảo vệ môi trường sinh thái, điều hòa khí hậu và phát triển kinh tế - xã hội bền vững. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, nguy cơ cháy rừng và các hành vi xâm hại tài nguyên rừng có xu hướng gia tăng, việc ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác quản lý, bảo vệ rừng đang trở thành yêu cầu cấp thiết. Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát và kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm, Hạt Kiểm lâm Bình Xuyên đã triển khai ứng dụng thiết bị bay không người lái (Flycam) trong công tác tuần tra, quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng.

Trước đây, hoạt động tuần tra, kiểm tra rừng chủ yếu được thực hiện bằng phương pháp thủ công, phụ thuộc vào sức người. Địa hình rừng rộng lớn, chia cắt, nhiều khu vực hiểm trở khiến công tác kiểm tra gặp không ít khó khăn, thời gian tuần tra kéo dài và hiệu quả giám sát còn hạn chế.

Hình ảnh chụp từ thiết bị bay không người lái (Flycam)

Việc đưa công nghệ Flycam vào thực tiễn đã tạo bước chuyển tích cực trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Với khả năng hoạt động ở độ cao hàng trăm mét, Flycam giúp lực lượng Kiểm lâm quan sát toàn cảnh khu vực rừng, nhanh chóng phát hiện các điểm có nguy cơ cháy, các khu vực có dấu hiệu lấn chiếm đất rừng, khai thác lâm sản trái phép hoặc những biến động bất thường mà phương pháp quan sát thông thường khó phát hiện.

Bên cạnh đó, Flycam có thể tiếp cận và ghi nhận hình ảnh tại các khu vực địa hình hiểm trở như vực sâu, sườn núi dốc, rừng rậm, góp phần giảm thiểu rủi ro cho lực lượng tuần tra. Hệ thống camera có độ phân giải cao cùng công nghệ cảm biến nhiệt cho phép phát hiện sớm các điểm phát nhiệt, đốm lửa ngay từ khi mới hình thành, kể cả vào ban đêm hoặc trong điều kiện có nhiều khói. Nhờ đó, lực lượng chức năng có thể nhanh chóng xác minh hiện trường, triển khai các biện pháp xử lý kịp thời, hạn chế nguy cơ cháy lan trên diện rộng.

Không chỉ hỗ trợ tuần tra, Flycam còn góp phần nâng cao chất lượng công tác quản lý tài nguyên rừng thông qua việc thu thập dữ liệu hình ảnh có độ phân giải cao. Các ảnh chụp từ Flycam được ghép và chồng xếp với bản đồ hiện trạng rừng, giúp xác định chính xác ranh giới rừng, theo dõi diễn biến tài nguyên rừng theo thời gian, phát hiện nhanh các khu vực bị biến động, đồng thời tính toán diện tích rừng bị thiệt hại phục vụ công tác quản lý, kiểm kê và xử lý vi phạm.

Cán bộ hạt Hạt Kiểm lâm Bình Xuyên vận hành thiết bị bay không người lái

Thực tế triển khai cho thấy, việc ứng dụng công nghệ Flycam đã góp phần rút ngắn đáng kể thời gian tuần tra, giảm nhân lực trực tiếp tham gia kiểm tra hiện trường, đồng thời nâng cao tính chính xác, khách quan của dữ liệu phục vụ công tác quản lý. Đây là giải pháp phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong lĩnh vực lâm nghiệp, từng bước hiện đại hóa công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.

Trong thời gian tới, Hạt Kiểm lâm Bình Xuyên sẽ tiếp tục khai thác hiệu quả các ứng dụng công nghệ số, kết hợp giữa thiết bị bay không người lái với hệ thống bản đồ số, dữ liệu viễn thám và các phần mềm quản lý chuyên ngành nhằm nâng cao năng lực giám sát, phát hiện sớm các nguy cơ xâm hại tài nguyên rừng và cháy rừng. Qua đó góp phần bảo vệ tài nguyên rừng, giữ gìn môi trường sinh thái và thực hiện hiệu quả mục tiêu phát triển lâm nghiệp bền vững.

Nguyễn Văn Vĩnh – Chi cục Lâm nghiệp và Kiểm Lâm Phú Thọ